ಅಣು ಶಕ್ತಿ ದೇಗುಲ
ಡಾಕ್ಟರ್ ಕೆ. ಆರ್. ಎಸ್. ಮೂರ್ತಿ
ಅಣು ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಪ್ರೋಟಾನು ಮತ್ತು ನ್ಯೂಟ್ರಾನುಗಳು ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟು ಇವೆ ಎನ್ನುವುದರ ಕಾರಣದಿಂದ ಆಣು ಯಾವ ಮೂಲ ವಸ್ತು ಎಂದು ನಿರ್ಧರಿತವಾಗುತ್ತದೆ. ಒಂದೇ ಒಂದು ಪ್ರೋಟಾನು ಮಾತ್ರ ಇದ್ದು, ಒಂದು ಕೂಡ ನ್ಯೂಟ್ರಾನು ಇಲ್ಲದ್ದಿದ್ದರೆ ಅದು ಜಲಜನಕವಾಗುತ್ತದೆ. ಎರಡು ಪ್ರೋಟಾನುಗಳು ಇದ್ದರೆ ಆ ಅನುವು ಹೀಲಿಯಮ್ ಆಗುತ್ತದೆ. ಹೀಗೆ, ಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಎಲ್ಲಾ ಮೂಲ ಅಣುಗಳನ್ನು ತಿಳಿಯ ಬೇಕಾದರೆ ನೀವು ಮೂಲ ಅಣುಗಳ ಪಟ್ಟಿಯನ್ನು ಗಮನದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ವಿಸ್ತಾರವಾಗಿ ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಬೇಕು.
ಚಿನ್ನ, ಬೆಳ್ಳಿ, ಇಂಗಾಲ, ತಾಮ್ರ, ಅಲ್ಯೂಮಿನಿಯಮ್, ಕಬ್ಬಿಣ, ಸಾರಜನಕ, ಆಮ್ಲಜನಕ ಮುಂತಾದ ಮೂಲ ಅನುಗಲನ್ನು, ಅವುಗಳಿಂದ ಆಗುವ ಮೂಲ ವಸ್ತುಗಳನ್ನೂ ಅರ್ಥ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು.
ಹೆಚ್ಚು ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರೋಟಾನುಗಳೂ, ನ್ಯೂಟ್ರಾನುಗಳೂ ಅಣುವಿನ ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿ ಗುಂಪು ಸೇರಿದಾಗ, ಅಣುವಿನ ಸ್ಥಿರತೆಗೆ ಕುಂದು ಬರುತ್ತದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಯುರೇನಿಯಮ್ ಮೂಲ ಅಣು, ಅದರಿಂದ ಆಗುವ ಮೂಲ ವಸ್ತುವು ಅಸ್ಥಿರತೆಯಿಂದ ಕೂಡಿರುವ ಗುಣವನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸಿಕೊಂಡು, ನ್ಯೂಕ್ಲಿಯರ್ ರಿಯಾಕ್ತರನ್ನು ಕಟ್ಟುತ್ತಾರೆ. ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಅಣು ಕೇಂದ್ರ ಪ್ರಕ್ರಿಯಾ ಕಾರಿ ಎಂದು ಹೆಸರಿಡಬಹುದು. ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯೆಂದರೆ ಮತ್ತೆ - ಮತ್ತೆ ಆಗುವ ಕ್ರಿಯೆ ಎಂದು ಅರ್ಥ. ಅಣು ಕೇಂದ್ರ ಕ್ರಿಯೆಗಳು ತಮ್ಮ ಕ್ರಿಯಾ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ವಿಸರ್ಜಿಸುತ್ತವೆ. ಈ ವಿಸರ್ಜಿತ ಶಕ್ತಿಯು ಅಕ್ಕ ಪಕ್ಕದ ಅಣುವಿನ ಮೇಲೆ ಬಿದ್ದು, ಆ ನೆರೆಹೊರೆಯ ಅಣುಗಳಲ್ಲೂ ಅಣು ಕೇಂದ್ರ ಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಆಗುವ ಹಾಗೆ ಮಾಡುತ್ತವೆ. ನೀವು ಪೋಣಿಸಿದ ಆನೆ ಅಥವಾ ಕುದುರೆ ಪಟಾಕಿಯ ಸರಪಣಿಗಳನ್ನು ನೋಡಿರಬಹುದು, ಹಾಗೂ ದೀಪಾವಳಿಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಇಂತಹ ಪಟಾಕಿಗಳನ್ನು ಹೊಡೆದಿರಬಹುದು. ನೀವು ಆ ಸರಪಣಿಯ ಯಾವುದೇ ಒಂದು ಪಟಾಕಿಯನ್ನು ಮಾತ್ರ ಹತ್ತಿಸಿದರೆ ಸಾಕು; ಒಂದರಿಂದ ಇನ್ನೊಂದೋ, ಎರಡೋ, ಹೆಚ್ಚೋ ಹತ್ತಿಕೊಂಡು, ಎಲ್ಲವೂ, ನೆಮ್ಮ ಕಣ್ಣ ಮುಂದೆಯೇ ಪಠ-ಪಠಾರೆಂದು ಹೊಡೆದು ಹೋಗುತ್ತದೆ. ಹಾಗೆಯೇ, ಅಣು ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿ ಸರಪಣಿ ಕ್ರಿಯೆಗಳು ಆಗುತ್ತವೆ.
ಅಣು ಕೇಂದ್ರ ಪ್ರಕ್ರಿಯಾಕಾರಿಯಿಂದ ನೂರು - ಸಾವಿರ ಮೆಗಾ ವಾಟುಗಳಷ್ಟು ಶಾಖವು ಉತ್ಪತ್ತಿಯಾಗುತ್ತದೆ. ಒಂದು ಮೆಗಾ ಎಂದರೆ, ಒಂದು ಬರೆದು ಅದರ ನಂತರ ಆರು ಸೊನ್ನೆಗಳನ್ನು ಬರೆಯ ಬೇಕು. ಗಿಗಾ ಎಂದರೆ ಸಾವಿರ ಮೆಗಾ ವಾಟುಗಳು. ಒಂದು ಬರೆದು ಒಂಬತ್ತು ಸೊನ್ನೆಗಳನ್ನು ಬರೆದರೆ ಗಿಗಾ ಆಗುತ್ತದೆ.
ಶಾಖದಿಂದ ಒಂದು ಬೃಹತ್ ಹಂಡೆಯಲ್ಲಿ ನೀರನ್ನು ಕುದಿಸಿ, ನೀರಿನ ಆವಿಯನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸಿ, ಬೃಹತ್ ವಿದ್ಯುತ್ ರಾಟೆಗಳನ್ನು ತಿರುಗಿಸುವರು. ಈ ಬೃಹತ್ ವಿದ್ಯುತ್ ರಾಟೆಗಳು ವಿದ್ಯುತ್ಕಾಂತ - ಅಯಸ್ಕಾಂತ ಗಳ ಪರಸ್ಪರ ಉತ್ಸಾಹಕರಣ ಭೌತ ತತ್ವಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದು, ಆವಿ ಶಕ್ತಿಯಿಂದ ತಿರುಗಿ ವಿದ್ಯುತ್ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸುತ್ತದೆ. ಇಂತಹ ರಾಟೆಗೆ "ಆವಿ ರಾಟೆ" ಎನ್ನೋಣ.
ಒಂದೊಂದು ಶಕ್ತಿ ಪರಿವರ್ತನಾ ಕ್ರಿಯಾ ಹೆಜ್ಜೆಯಲ್ಲೂ ಒಂದು ರೀತಿಯ ಶಕ್ತಿಯು ನೂರರಲ್ಲಿ ಶೇಕಡ ಭಾಗ ಮಾತ್ರ ಪರಿವರ್ತಿತವಾಗುತ್ತದೆ. ಮಿಕ್ಕ ಭಾಗವು ಬಹಳ ಸಾರಿ ಉಪಯೋಗಕ್ಕೆ ಬರುವುದಿಲ್ಲ. ಶಕ್ತಿ ಪರಿವರ್ತನ ಕ್ರಿಯೆ ಯಾವುದು ಎಂದು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿದಾಗ ಮಾತ್ರ ಶೇಕಡದಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟು ಉಪಯೊಗ ಯೋಗ್ಯ ಎಂಬುದನ್ನು ಲೆಕ್ಕ ಹಾಕ ಬಹುದು. ಒಂದು ಮೆಗಾ ವಾಟು ವಿದ್ಯುತ್ ಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಸುಮಾರು ಸಾವಿರ ಭಾರತೀಯ ಮನೆಗಳಿಗೆ ವಿದ್ಯುತ್ತು ಒದಗಿಸಬಹುದು.
ಅಣು ಕೇಂದ್ರ ಪ್ರಕ್ರಿಯಾಕಾರಿಯಲ್ಲಿ, ಶಾಖವಲ್ಲದೆ, ವಿಸ್ತಾರೀ ಕಿರಣ ಶಕ್ತಿಯೂ ಉತ್ಪತ್ತಿಯಾಗುತ್ತದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಆಲ್ಫ಼, ಬೀಟ, ಗ್ಯಾಮ, ನ್ಯೂಟ್ರಿನೋ ಮುಂತಾದ ಕಿರಣಗಳು ಹುಟ್ಟಿದಾಕ್ಷಣ ಎಲ್ಲ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲೂ ವಿಸ್ತರಿಸುತ್ತವೆ. ಈ ಕಿರಣಗಳಿಗೆ ವಿಸ್ತಾರೀ ಕಿರಣಗಳೆಂದು ಕರೆಯಬಹುದು. ಬೆಳಕೂ ಅಷ್ಟೇ! ಅದೂ ವಿಸ್ತಾರೀ ಕಿರಣ ಶಕ್ತಿ. ಈ ವಿಸ್ತಾರೀ ಕಿರಣಗಳಿಗೆ ಅಗಾಧವಾದ ಶಕ್ತಿಯಿದ್ದು, ಅತಿ ವೇಗದಲ್ಲಿ ಓಡುತ್ತವೆ. ತಮ್ಮ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕಿದ ವಸ್ತುಗಳ ಮೇಲೆ, ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ, ಆ ವಸ್ತುಗಳ ಅಣು ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿರುವ ಪೋಟಾನಿನ ಮೇಲೆ, ಮತ್ತೆ ಕೆಲವು ಸಾರಿ ನ್ಯೂಟ್ರಾನಿನ ಮೇಲೆ, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ಕೆಲವು ಎಲಕ್ಟ್ರಾನಿನ ಮೇಲೂ ಬಿದ್ದು ಪರಸ್ಪರ ಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತವೆ. ಈ ವಿಸ್ತಾರೀ ಕಿರಣಗಳು ಮಾನವ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಣಿ ಕುಲಗಳಿಗೆ ಹಾನಿ.
ಈ ಅತೀವ್ರ ಮತ್ತು ಸುಲಭವಾಗಿ ತಡೆಯಲಾಗದ ವಿಸ್ತಾರೀ ಮತ್ತು ಅತೀ ಕ್ರಿಯಾಕಾರಿ ಕಿರಣಗಳನ್ನು ತಡೆಹಾಕುವುದು ಅಣು ಕೇಂದ್ರ ಪ್ರಕ್ರಿಯಾಕಾರಿಗಳ ವಿಜ್ಙಾನಿಗಳ ಮುಖ್ಯ ಜವಾಬ್ದಾರಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು. ಅದಕ್ಕೆ, ಸೀಸ ಇತ್ಯಾದಿ ಲೋಹ, ಮತ್ತಿತರ ವಿಶೇಷ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಉಪಯೊಗಿಸಿ, ಹತ್ತಾರಿ ಅಡಿ ದಪ್ಪದ ಗೊಡೆಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟಿ ಮಾನವ ಹಾನಿ ವಿಸ್ತಾರೀ ಕಿರಣಗಳನ್ನು ತಡೆ ಹಾಕುತ್ತಾರೆ.
ಅಣು ಶಕ್ತಿಯು ಮಾನವನಿಗೆ ಬಹಳ ಉಪಕಾರಿಯಾಗಿದೆ; ಅಣು ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸುವಾಗ ನಿಯಂತ್ರಣವು ಮಾತ್ರ ಅತಿ ಮುಖ್ಯ. ಶಕ್ತಿಯು ಬಹು ರೂಪಿ: ಗಂಗೆ, ವಾಯು, ಅಗ್ನಿ, ಶಬ್ದ, ವಿದ್ಯುತ್, ಸೂರ್ಯ ಇವೆಲ್ಲಾ ಪ್ರಕೃತಿ ಮಾತೆಯ ಶಾಕ್ತ ರೂಪಗಳಂತೆ, ಅಣು ಶಕ್ತಿಯು ಇವೆಲ್ಲಗಳಿಗೂ ಮೂಲ ರೂಪಿ; ಮೂಲ ಕಾರಣ.
ಬೇರೆಲ್ಲಾ ಶಕ್ತಿ ರೂಪಗಳಿಗೆ ದೇಗುಲಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟುವ ಹಾಗೆ, ಮಾನವನು ಅಣು ಶಕ್ತಿಗೆ ಪ್ರಕ್ರಿಯಾಕಾರಿ ಮಹಾ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿ, ಶಕ್ತಿ ಆರಾಧಕನಾಗಿದ್ದಾನೆ ಅಲ್ಲವೇ? ಎಲ್ಲವೂ ನಿಮ್ಮ ಅಂತರ್ದೃಷ್ಟಿ ಹೇಗಿದೆಯೋ ಅಂತೆಯೇ: ಒಂದು ಕಣ್ಣಿಗೆ ಮಹಾ ಯಂತ್ರ; ಧೀಮಂತ ತಂತ್ರ. ಒಳಗಣ್ಣಿಗೆ ಶಕ್ತಿ ಆರಾಧನಾ ಅಭಿಯಂತ್ರ!
ಕೈಮುಗಿದು ಬನ್ನಿ; ಮನ ಬಿಚ್ಚಿ ತಿಳಿಯೋಣವೆನ್ನಿ; ಸತ್ಯವನ್ನು ಅರಸುವ, ಚಿತ್ತದಿಂದ ಅಧ್ಯಯಿಸುವ, ಪ್ರಕೃತಿಯ ಗುಟ್ಟು ಕಂಡಾಗ ಆನಂದಿಸುವ ವಿಜ್ಙಾನಿಯ ನಿತ್ಯ ಅಚ್ಚರಿಯ ವ್ರತವು ಸತ್ - ಚಿತ್ - ಆನಂದವಲ್ಲದೆ ಬೇರೇನೂ ಅಲ್ಲ. ಅಚ್ಚರಿಯ ಆಚಾರದ ಕಂಕಣ ಕಟ್ಟಿದವರು ವಿಜ್ಙಾನಾಚಾರ್ಯರು.
